7194 sayılı Kanun'un 41. maddesiyle 3332 sayılı Kanun'a eklenen geçici 4. maddenin temel amacı ve getirdiği düzenleme nedir? Anayasa Mahkemesi bu düzenlemeyi neden iptal etmiştir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #328457

Bu maddenin temel amacı, 1990'lı yıllarda halktan para toplayan ve 'Holding' olarak bilinen bazı anonim ortaklıklar ile onlara para yatıran tasarruf sahipleri arasındaki hukuki ilişkiyi yasal bir zemine oturtmaktı. Düzenleme, bu ortaklıklara yapılan ödemelerin 'pay karşılığı' yapıldığını ve taraflar arasında 'ortaklık ilişkisi' kurulmuş sayılacağını hükme bağlamıştır. Ayrıca, bu kabule aykırı olarak açılmış (ortaklık olmadığının tespiti, alacak, tazminat vb.) ve devam eden davalarda 'karar verilmesine yer olmadığına' karar verileceğini öngörmüştür. Anayasa Mahkemesi (Turgay Kılıç Başvurusu, E.2020/11, K.2023/98), bu düzenlemeyi, mülkiyet hakkı (Anayasa m. 35) ve etkili başvuru hakkı (Anayasa m. 40) ile hukuk devleti ilkesine aykırı bularak iptal etmiştir. İptal gerekçesi, kanunun geriye yürüyerek devam eden davalara müdahale etmesi, taraflar arasındaki menfaat dengesini şirketler lehine ve tasarruf sahipleri aleyhine ölçüsüz bir şekilde bozması ve tasarruf sahiplerinin alacaklarına kavuşma imkanını sağlayan yargı yolunu fiilen kapatmasıdır.