HMK m. 12'de düzenlenen taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinin kesin yetkisi kuralı, taşınmazın yurtdışında olması durumunda nasıl uygulanır?

Eğer dava konusu taşınmaz yurtdışında ise, Türk mahkemelerinin bu dava için yargı yetkisi (uluslararası yetki) olup olmadığı sorunu ortaya çıkar. HMK m. 12, Türk mahkemelerinin kendi içindeki yetki dağılımını düzenler. Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun'un (MÖHUK) 40. maddesi, 'Türk mahkemelerinin milletlerarası yetkisini, iç hukukun yer itibariyle yetki kuralları tayin eder.' demektedir. Ancak MÖHUK m. 41, 'Taşınmaz malların aynına ilişkin davalar, taşınmazın bulunduğu ülke mahkemesinde görülür.' şeklinde, taşınmazın bulunduğu yer devletinin münhasır (kesin) yetkisini öngören bir kural getirmiştir. Bu nedenle, yurtdışındaki bir taşınmazın mülkiyetine ilişkin bir tapu iptali ve tescil davası, Türk mahkemelerinde görülemez. Türk mahkemeleri bu durumda, kendilerinin milletlerarası yargı yetkisi olmadığını tespit ederek davayı usulden reddeder. Dava, taşınmazın bulunduğu ülke mahkemesinde açılmalıdır.