HMK m. 114'te sayılan 'dava şartları'ndan birinin (örneğin, hukuki yarar yokluğu) eksikliği, davanın başında tespit edilemeyip, yargılamanın ilerleyen bir aşamasında anlaşılırsa, mahkeme nasıl bir karar verir?

Mahkeme, dava şartlarındaki noksanlığı yargılamanın hangi aşamasında tespit ederse etsin, bu durumu re'sen dikkate almak zorundadır. HMK m. 115/1, 'Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır.' hükmünü amirdir. Eğer davanın başında fark edilmeyen bir dava şartı noksanlığı, örneğin deliller toplandıktan sonra hukuki yararın kalmadığının anlaşılması gibi, yargılamanın ilerleyen bir aşamasında ortaya çıkarsa, mahkeme yine aynı usulü izler. Yargılamayı durdurur ve HMK m. 115/2 uyarınca, dava şartı noksanlığı nedeniyle davanın 'usulden reddine' karar verir. Bu karar, işin esasına ilişkin bir karar olmayıp, davanın dinlenebilirlik koşulunun ortadan kalktığını tespit eden bir karardır.