Bir kişi, aile konutu olan ve eşi adına kayıtlı taşınmazın, eşi tarafından kendi rızası olmadan satıldığını öğrenmiştir. Bu kişi, tapu iptali davası açmadan önce, tapu siciline 'aile konutu şerhi' koydurabilir mi? Bu işlemin hukuki faydası ne olurdu?

Evet, koydurabilir. TMK m. 194/3, 'Aile konutu olarak özgülenen taşınmaz malın maliki olmayan eş, tapu kütüğüne konutun aile konutu olduğuna ilişkin şerhin verilmesini tapu müdürlüğünden isteyebilir.' hükmünü amirdir. Malik olmayan eş, evlilik cüzdanı ve konutun aile konutu olduğunu kanıtlayan muhtarlıktan alınmış bir belge gibi evraklarla tapu müdürlüğüne başvurarak bu şerhi koydurabilir. Bu işlemin hukuki faydası şudur: Aile konutu şerhi, 'açıklayıcı' bir şerh olup, bu şerhten sonra taşınmazı devralacak olan üçüncü kişilerin 'iyiniyetli' (TMK m. 1023) olma iddialarını ortadan kaldırır. Şerh, tapu sicilinden alenileştiği için, taşınmazı devralan kişi, bu konutun aile konutu olduğunu ve devir için diğer eşin rızasının gerektiğini bildiği veya bilmesi gerektiği kabul edilir. Bu durum, rızası alınmayan eşin, sonradan açacağı tapu iptali ve tescil davasında, devralanın kötü niyetini ispatlama yükünü büyük ölçüde ortadan kaldırır ve davasını kazanma şansını çok artırır.