Anayasa Mahkemesi, Turgay Kılıç başvurusunda (B. No: 2020/21022), 7194 sayılı Kanun'la getirilen ve devam eden davaları etkileyen düzenlemeyi hangi temel haklar çerçevesinde ve hangi gerekçelerle Anayasa'ya aykırı bularak iptal etmiştir?

Anayasa Mahkemesi, Turgay Kılıç başvurusunda, söz konusu düzenlemeyi mülkiyet hakkı (Anayasa m. 35) ile bağlantılı olarak etkili başvuru hakkı (Anayasa m. 40) çerçevesinde değerlendirmiştir. AYM, E.2020/11, K.2023/98 sayılı iptal kararında özetle şu gerekçelere dayanmıştır: 1. **Mülkiyet Hakkına Orantısız Müdahale:** Düzenleme, tasarruf sahipleri (yatırımcılar) ile şirketler arasındaki menfaat dengesini, şirketler lehine ve tasarruf sahipleri aleyhine bozmuştur. Tasarruf sahiplerinin alacak davası açma ve icra takibi yapma gibi hakları ortadan kaldırılmış, buna karşılık onlara ortaklıktan ayrılma gibi etkili bir çıkış mekanizması sunulmamıştır. Bu durum, tasarruf sahiplerine aşırı bir külfet yüklemiştir. 2. **Devletin Pozitif Yükümlülüklerinin İhlali:** Devletin, özel hukuk ilişkilerinde taraflar arasındaki dengeyi koruma ve etkili yargısal yollar sunma şeklinde pozitif yükümlülüğü vardır. Yapılan düzenleme, bu dengeyi bozmuş ve yargısal yolu işlevsiz hale getirmiştir. 3. **Meşru Amaç-Araç Dengesizliği:** Şirketlerin varlığını sürdürme gibi bir kamu yararı amacı olsa bile, bu amaç tasarruf sahiplerinin haklarını tamamen ortadan kaldıracak bir araçla gerçekleştirilemez. Kuralda, tasarruf sahiplerinin hak kaybına uğramamalarını sağlayacak herhangi bir hukuki güvenceye yer verilmemiştir. Bu gerekçelerle AYM, düzenlemenin Anayasa'nın 5., 13. ve 35. maddelerine aykırı olduğuna ve iptaline karar vermiştir. Turgay Kılıç başvurusunda ise bu iptal kararına atıfla, kanuni düzenlemenin başvurucunun etkili başvuru hakkını ihlal ettiğine hükmedilmiştir.