TCK madde 328'de siyasal veya askeri casusluk maksadıyla temin edilen bilgilerin 'nitelikleri itibarıyla gizli kalması gereken bilgiler' olması koşulunu, 'vatandaşların haber alma, aydınlanma hakları' ile dengeleyici bir yaklaşımla açıklayınız. Kanun koyucunun bu koşulu maddeye eklemesindeki amacı değerlendiriniz.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #324380

TCK madde 328'de casusluk suçunun konusunu oluşturan bilgilerin, 'nitelikleri itibarıyla gizli kalması gereken bilgiler' olması koşulu, suçun kapsamını daraltan ve 'vatandaşların haber alma, aydınlanma hakları' ile devletin sırlarını koruma menfaatini dengelemeyi amaçlayan önemli bir unsurdur. Kanun koyucu, madde gerekçesinde de belirtildiği üzere, bu ibareyi 'vatandaşların haber alma, aydınlanma haklarını saklı tutmak için' eklemiştir. Yani, her gizli bilgi casusluk suçuna konu olamaz; bilginin niteliği gereği, devletin güvenliği veya iç ve dış siyasal yararları ile yakından ilgili bulunması ve bunların elde edilmelerinin söz konusu değerleri tehlikeye sokabilecek nitelikte olması gereklidir. Bu koşul, 'hukuk devleti' ilkesi gereği, bireylerin bilgi edinme ve ifade özgürlüklerini keyfi kısıtlamalardan korumayı hedefler. Bir bilginin 'niteliği itibarıyla' gizli olup olmadığı, objektif bir değerlendirme gerektirir ve mahkeme tarafından takdir edilir. Eğer bir bilgi, gerçekte devletin güvenliği veya siyasal yararları ile ilgili değilse veya açıklanması bu değerleri tehlikeye sokmayacaksa, gizli tutulsa bile casusluk suçuna konu olamaz. Bu, demokratik bir toplumda basın ve ifade özgürlüğünün korunması için hayati bir dengedir. (TCK m. 328 gerekçe; Anayasa m. 26; AİHS m. 10)