Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) madde 171'de düzenlenen 'kamu davasının açılmasının ertelenmesi' müessesesinin temel amacını ve yasallık sistemi ile maksada uygunluk sistemi arasındaki konumunu günümüz ceza muhakemesi hukuku bağlamında değerlendiriniz. Ayrıca, bu müessesenin yargılamanın hızlandırılmasına ve ceza adalet sistemini boşaltmaya yönelik bir araç olup olmadığını tartışınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #324325

CMK madde 171'de düzenlenen kamu davasının açılmasının ertelenmesi (KDAE) müessesesi, günümüz karşılaştırmalı ceza muhakemesi hukukunda yasallık ve maksada uygunluk sistemleri arasında bir yakınlaşmayı ifade eder. Temel amacı, yargılamanın adil yargılanma ilkesine tam sadık kalınarak sür'atlendirilmesi ve kovuşturmanın duruşmadan duruşmaya sürüklenerek parçalı adaletin önlenmesidir. Bu müessese, ceza adalet sistemini olanak ölçüsünde boşaltmak ve soruşturma evresindeki filtreyi etkinleştirmek suretiyle yargısal kaynakların daha etkin kullanılmasına hizmet eder. Yasallık sistemi, Cumhuriyet savcısının kamu davasını açma konusunda otomatik bir yetki ve zorunluluğa sahip olmasını ifade ederken, maksada uygunluk sistemi ise savcıya takdir yetkisi tanır. CMK m. 171, savcıya belirli koşullar altında kamu davası açma konusunda takdir yetkisi vererek, Türkiye'nin yasallık ilkesini mutlak bir otomatizmden çıkarıp maksada uygunluk unsurlarını barındırmasına olanak tanımıştır. Örneğin, savcı soruşturmayı sürdürmeme kararı verebilir veya etkin pişmanlık gibi durumlarda KDAE kararı verebilir. (CMK m. 171 gerekçesi)