Vergi hukukunda 'verginin kanuniliği' ilkesi (Anayasa m. 73) ile ceza hukukundaki 'suçta ve cezada kanunilik' ilkesi (Anayasa m. 38) arasında nasıl bir ilişki vardır? Bir vergi kanununun belirsiz olması, hem mülkiyet hakkını hem de adil yargılanma hakkını nasıl etkileyebilir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #323486

İki ilke de hukuki güvenlik ve belirlilik amacına hizmet eder ve temel hakları güvence altına alır. 'Verginin kanuniliği', devletin mali gücünün keyfi kullanımını önleyerek mülkiyet hakkını (Anayasa m. 35) korur. 'Suçta kanunilik', devletin cezalandırma yetkisini sınırlayarak kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkını korur. Bir vergi kanunu belirsizse, mükellef hangi eylemin vergi doğuracağını veya ne kadar vergi ödeyeceğini öngöremez. Bu durum mülkiyet hakkına keyfi bir müdahale oluşturur. Eğer bu belirsiz kanuna uymamanın yaptırımı hürriyeti bağlayıcı bir ceza (VUK m. 359 gibi) ise, o zaman 'suçta kanunilik' ilkesi de ihlal edilmiş olur. Çünkü kişi hangi eylemin suç olduğunu kanundan net bir şekilde anlayamaz. Bu durum, lekelenmeme hakkı ve savunma hakkı gibi adil yargılanma hakkının unsurlarını da doğrudan etkiler.