Uyuşturucu madde ticareti suçunda, TCK m.188/3'te yer alan 'bulundurmak' fiilinin, aynı kanunun 191. maddesinde düzenlenen 'kullanmak için uyuşturucu madde satın almak, kabul etmek veya bulundurmak' suçundan ayrımında hangi kriter esas alınır? Bir kişinin üzerinde bulunan uyuşturucu maddenin miktarının bu ayrımdaki rolü nedir?

Cevap: TCK m.188/3 (ticaret) kapsamındaki 'bulundurmak' ile TCK m.191 (kullanma) kapsamındaki 'bulundurmak' fiilinin ayrımında esas alınan temel kriter, failin 'kastı'dır. Yani, failin maddeyi hangi amaçla bulundurduğudur. Eğer fail, maddeyi satmak, başkasına vermek veya nakletmek gibi bir 'ticaret amacıyla' bulunduruyorsa fiil TCK m.188/3'e girer. Eğer fail, maddeyi 'kişisel kullanım amacıyla' bulunduruyorsa fiil TCK m.191 kapsamındadır. Failin bu içsel kastını tespit etmek zor olduğu için, Yargıtay içtihatları bu ayrımı yaparken bir dizi objektif kritere bakar. Kişinin üzerinde bulunan uyuşturucu maddenin 'miktarı', bu kriterlerin en önemlilerinden biridir. Yargıtay'ın yerleşik uygulamasına göre, ele geçirilen maddenin miktarı, bir kişinin 'kişisel kullanım sınırlarını' aşıyorsa, bu durum maddenin ticaret amacıyla bulundurulduğuna dair güçlü bir karine teşkil eder. Örneğin, birkaç gram esrar kişisel kullanım olarak kabul edilebilirken, birkaç kilogram esrarın kişisel kullanım için bulundurulduğu savunması hayatın olağan akışına aykırı görülür. Miktarın yanı sıra, Yargıtay şu kriterlere de bakar: 1) Bulundurma Şekli: Maddenin küçük, satışa hazır paketçikler halinde olması ticaret kastını gösterir. 2) Diğer Deliller: Failin evinde veya üzerinde hassas terazi, ambalaj malzemesi, yüklü miktarda para gibi ticaretle ilişkili materyallerin bulunması. 3) Failin Davranışları: Failin alıcı gibi davranan görevlilere satış yapmaya çalışması veya bu yönde telefon görüşmelerinin olması. Miktar tek başına belirleyici olmasa da, failin kastının belirlenmesinde en önemli dışsal göstergedir.