Bir devlet memuru hakkında açılan ceza davası sonucunda, hükümden önce davanın 'genel af' ile kaldırılması durumunda, memur hakkında uygulanan görevden uzaklaştırma tedbirinin akıbeti ne olur? DMK m.143'ü referans alarak açıklayınız ve bu durumun, memurun kesilen 1/3'lük maaşının iadesi üzerindeki etkisini belirtiniz.

Cevap: 657 sayılı DMK'nın 143. maddesinin (c) bendi, 'hükümden evvel haklarındaki kovuşturma genel af ile kaldırılanlar' için göreve başlatmanın zorunlu olduğunu açıkça düzenlemiştir. Bu hüküm uyarınca, ceza davasının genel af nedeniyle ortadan kalkması ve bu kararın kesinleşmesi üzerine, memur hakkında uygulanan görevden uzaklaştırma tedbirinin derhal kaldırılması gerekir. İdarenin bu konuda bir takdir yetkisi bulunmamaktadır. Genel af, suçu tüm sonuçlarıyla birlikte (ceza ve hukuki ehliyetsizlikler dahil) ortadan kaldıran bir yasama işlemidir. Dolayısıyla, görevden uzaklaştırma tedbirinin dayanağı olan ceza kovuşturması ortadan kalktığı için, tedbirin kendisi de sebepsiz kalır. Bu durumun memurun mali hakları üzerindeki etkisi de DMK m.143'ün son fıkrasında düzenlenmiştir. Buna göre, genel af nedeniyle göreve iade edilen memura, görevden uzak kaldığı süre boyunca aylığından kesilmiş olan 'üçte birlik' (1/3) kısmın tamamı geri ödenir. Ayrıca bu süreler, kademe ve derece ilerlemesinde de tam olarak değerlendirilir. Yani kanun, genel af durumunu, beraat gibi sanık lehine bir durum olarak kabul etmiş ve memurun herhangi bir hak kaybına uğramamasını güvence altına almıştır.