Bir devlet memuru, görevden uzaklaştırılmasına ilişkin idari işleme karşı süresi içinde dava açmamış ve işlem kesinleşmiştir. Ancak idare, DMK m.145 uyarınca zorunlu olan 'her iki ayda bir durumu inceleme' yükümlülüğünü yerine getirmemiştir. Memur, bu 'incelememe' eylemsizliğine karşı dava açabilir mi? Bu durumun, 'kesin ve icrai işlem' kavramıyla ilişkisini tartışınız.

Cevap: Evet, memur bu 'incelememe' eylemsizliğine karşı dava açabilir. İdari davaya konu edilebilecek işlemlerin 'kesin ve icrai' olması gerekir. İlk görevden uzaklaştırma kararı, dava açılmadığı için kesinleşmiş olsa da, idarenin kanundan doğan sonraki yükümlülükleri yeni ve bağımsız idari eylem veya eylemsizlikler yaratır. DMK m.145'in idareye yüklediği 'her iki ayda bir inceleme yapma' yükümlülüğü, her iki ayda bir yeni bir idari işlem (inceleme ve karar verme) yapılmasını zorunlu kılar. İdarenin bu incelemeyi yapmaması veya yapıp da durumu devam ettirme kararı alması, her seferinde yeni, kesin ve icrai bir idari işlem/eylemsizlik niteliğindedir. Dolayısıyla, memur ilk karara dava açmamış olsa bile, her iki aylık sürenin sonunda idarenin inceleme yapmaması (zımni ret) veya tedbiri devam ettirme kararı alması (açık işlem) üzerine, bu yeni duruma karşı 60 günlük dava açma süresi yeniden işlemeye başlar. Memur, bu yeni işleme/eylemsizliğe karşı, 'tedbirin devamının artık hukuka aykırı olduğu, koşulların değiştiği, ölçülülük ilkesinin ihlal edildiği' gibi gerekçelerle dava açabilir. Bu durum, idari işlemlerin dinamik doğasını ve idarenin sürekli hukuka bağlılık denetimine tabi olmasını gösteren bir örnektir.