CMK m.185'e göre, onsekiz yaşını doldurmayan sanıkların duruşmalarının 'mutlaka kapalı' yapılması ve 'hükmün de kapalı oturumda açıklanması' zorunluluğu, hangi temel hak ve ilkeleri korumayı amaçlamaktadır?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #323356

Cevap: CMK m.185'te düzenlenen bu zorunlu kapalılık kuralı, temel olarak suça sürüklenen çocuğun üstün yararını ve onun gelecekteki sosyal hayatını korumayı amaçlayan çeşitli hak ve ilkeleri güvence altına alır. Bu hak ve ilkeler şunlardır: 1) Çocuğun Damgalanmasını (Stigmatizasyon) Önleme Hakkı: Açık duruşmalar, özellikle küçük yerleşim yerlerinde, çocuğun 'suçlu' olarak damgalanmasına, toplumdan dışlanmasına ve bu durumun tüm hayatını olumsuz etkilemesine neden olabilir. Kapalı duruşma, çocuğun kimliğinin ve yargılama sürecinin kamuoyundan gizli tutulmasını sağlayarak bu riski en aza indirir. 2) Çocuğun Yeniden Topluma Kazandırılması (Resosyalizasyon) İlkesi: Çocuk ceza adalet sisteminin temel amacı cezalandırmak değil, çocuğu eğitmek ve yeniden topluma kazandırmaktır. Çocuğun aleniyet nedeniyle yaşayacağı utanç, travma ve dışlanma, bu amaca ulaşmayı zorlaştırır. Kapalı duruşma, çocuğun rehabilitasyon sürecini destekler. 3) Özel Hayatın Gizliliği Hakkı (Anayasa m.20): Çocukların yargılanma süreçleri, ailevi durumları ve kişisel özellikleri, özel hayatlarının bir parçasıdır. Kapalı duruşma, çocuğun ve ailesinin özel hayatının kamuoyu önünde ifşa edilmesini önler. 4) Çocuğun Etkin Savunma Hakkı: Çocuklar, kamuoyu önünde kendilerini ifade etmekten çekinebilir, utanabilir veya baskı altında hissedebilirler. Kapalı duruşma, çocuğun daha rahat, samimi ve baskıdan uzak bir ortamda kendini savunmasına ve maddi gerçeğin ortaya çıkmasına yardımcı olur. Hükmün de kapalı oturumda açıklanması, bu korumayı yargılamanın sonuna kadar taşıyarak, nihai kararın yarattığı damgalayıcı etkiyi de sınırlandırmayı hedefler.