Bir kat karşılığı inşaat sözleşmesinde, inşaatın yapımına başlanmış ancak müteahhit temerrüde düşmüştür. Arsa sahibi sözleşmenin feshini talep ettiğinde, mahkemenin feshin 'geriye' mi yoksa 'ileriye' mi etkili olacağına karar verirken gözettiği temel kriter olan inşaatın fiziki tamamlanma oranı (%90), hangi hukuki ilkeye dayanmaktadır?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #321001

Bu kriter, Yargıtay tarafından TMK m.2'de düzenlenen 'dürüstlük kuralı' ve 'hakkın kötüye kullanılması yasağı' ilkelerine dayanılarak geliştirilmiştir. Sözleşmenin geriye etkili feshi, müteahhidin yaptığı tüm imalatın bedelini (o da sebepsiz zenginleşme oranında) alması, ancak arsa payı alamaması sonucunu doğurur. Eğer müteahhit, inşaatı neredeyse tamamlama noktasına getirmişse (%90 ve üzeri gibi), bu aşamada sözleşmenin geriye etkili feshine karar vermek, müteahhit için aşırı ve orantısız bir hak kaybına, arsa sahibi için ise haksız bir zenginleşmeye yol açacaktır. Yargıtay, bu denli ilerlemiş bir inşaatta, arsa sahibinin geriye etkili fesih talebini 'hakkın kötüye kullanılması' olarak nitelendirmekte ve sözleşmenin 'ileriye etkili' feshine karar vererek, müteahhidin emeğinin karşılığı olan arsa payını almasını sağlamaktadır. Bu, taraflar arasındaki menfaat dengesini hakkaniyete uygun bir şekilde kurmayı amaçlar.