TCK m. 316'da düzenlenen suç için anlaşma suçunun 'elverişli vasıta' unsuru ile TCK m. 35'te düzenlenen teşebbüsteki 'elverişli araç' kavramı arasında bir benzerlik var mıdır? İki kavramı karşılaştırınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #319829

Evet, bu iki kavram arasında amaç ve işlev bakımından bir benzerlik vardır, ancak uygulandıkları aşamalar farklıdır. * **TCK m. 316'daki 'Elverişli Vasıta':** Bu kavram, henüz 'hazırlık hareketleri' aşamasında olan bir suç için kullanılır. Anlaşmanın, soyut bir niyetten ibaret kalmayıp, amaçlanan suçu (örn: Hükümeti devirme) gerçekleştirmeye objektif olarak uygun, ciddi ve potansiyel bir tehlike arz eden araçlarla (silah, teçhizat, organizasyon vb.) işlenmesinin planlanmış olmasını ifade eder. Burada 'vasıtanın elverişliliği', anlaşmanın ciddiyetini ve yarattığı somut tehlikeyi ölçmek için bir kriterdir. * **TCK m. 35'teki 'Elverişli Araç':** Bu kavram ise, suçun 'icra hareketleri' aşamasında kullanılır. Fail, suçu işlemeye başlamış ancak elinde olmayan nedenlerle tamamlayamamıştır. Teşebbüsten bahsedebilmek için, failin kullandığı aracın (bıçak, zehir, silah vb.) amaçlanan neticeyi (öldürme, yaralama vb.) meydana getirmeye objektif olarak uygun olması gerekir. Eğer kullanılan araç neticeyi yaratmaya kesinlikle elverişsiz ise (örn: oyuncak tabancayla öldürmeye teşebbüs), 'işlenemez suç' gündeme gelir ve teşebbüsten ceza verilmez. **Benzerlik:** Her iki kavram da, failin niyetinin ciddiyetini ve fiilin hukuki değeri ihlal etme potansiyelini ölçmeye yarayan objektif kriterlerdir. Elverişlilik, hem hazırlık hareketini (TCK 316) hem de icra hareketini (TCK 35) cezalandırılabilir kılmada kilit bir rol oynar. **Fark:** Temel fark, uygulandıkları aşamadır. Biri hazırlık hareketlerinin (anlaşmanın) ciddiyetini, diğeri ise başlanmış olan icra hareketlerinin neticeyi doğurma potansiyelini ölçer.