CMK m. 91(4)'te düzenlenen ve kolluk amirine gözaltı yetkisi veren haller için aranan 'suçüstü hali' ne demektir? Bu şartın aranmasının sebebi nedir?

'Suçüstü hali', CMK m. 2/1-j'de tanımlanmıştır. Buna göre suçüstü; (1) işlenmekte olan suçu, (2) henüz işlenmiş olan fiil ile fiilin işlenmesinden hemen sonra kolluk, suçtan zarar gören veya başkaları tarafından takip edilerek yakalanan kişinin işlediği suçu veya (3) fiili pek az önce işlediğini gösteren eşya veya delille yakalanan kimsenin durumunu ifade eder. CMK m. 91(4)'te bu şartın aranmasının sebebi, kolluk amirine verilen gözaltı yetkisinin istisnai niteliğini vurgulamak ve keyfiliği önlemektir. Gözaltı, kişi özgürlüğüne ağır bir müdahaledir ve temel kural olarak savcı kararıyla uygulanır. Ancak suçun işlendiğine dair hiçbir şüphenin olmadığı, delillerin taze ve failin belli olduğu 'suçüstü' gibi acil ve net durumlarda, savcıya ulaşmanın gecikmesiyle doğabilecek sakıncaları (delillerin kaybolması, failin kaçması vb.) önlemek amacıyla, kanun koyucu sınırlı bir süre için ve belirli ağır suçlarda kolluk amirine bu istisnai yetkiyi tanımıştır. Bu şart, yetkinin sadece zorunlu ve açık durumlarda kullanılmasını sağlamaya yönelik bir güvencedir.