HMK m. 220/3'e göre, belgeyi ibraz etmeyen taraf aleyhine, diğer tarafın beyanının kabul edilmesi, Anayasa'da güvence altına alınan 'silahların eşitliği' ve 'adil yargılanma' ilkelerine aykırılık teşkil eder mi?

Hayır, teşkil etmez. Aksine, bu kural silahların eşitliği ilkesini sağlamaya yöneliktir. Bir tarafın, davanın çözümünde kilit rol oynayan bir belgeyi elinde tutarak mahkemeden gizlemesi, diğer tarafı delil sunma konusunda dezavantajlı bir konuma sokar ve silahların eşitliği ilkesini bozar. HMK m. 220, bu durumu önlemek için getirilmiş bir usuli yaptırımdır. Kanun, belgeyi elinde bulunduran tarafa önce belgeyi sunması için kesin süre verir, sunmazsa mazeretini sorar, elinde olmadığını iddia ederse yemin teklif eder. Tüm bu usuli güvencelere rağmen taraf, belgeyi ibrazdan kaçınırsa, bu davranışının sonucuna katlanması adil yargılanma ilkesinin bir gereğidir. Hakimin, bu durumda diğer tarafın beyanını 'duruma göre' kabul edebilmesi, delillere ulaşmayı engelleyen tarafın haksız bir avantaj elde etmesini önler.