Senetle ispat zorunluluğunun (HMK m. 200) istisnalarından olan 'yakın hısımlar arasındaki işlemler' (HMK m. 203/1-a) kuralı, 'taraf muvazaası' iddialarında da uygulanır mı? Yani yakın akrabalar arasındaki muvazaalı bir işlem tanıkla ispat edilebilir mi?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #318592

Hayır, uygulanamaz. Yargıtay 1. Hukuk Dairesi'nin 2015/10026 E. sayılı kararında da belirtildiği gibi, taraf muvazaası iddiaları özel bir nitelik taşır. 5.2.1947 tarihli ve 20/6 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca, taraflar arasındaki muvazaa iddiası, taraflar yakın akraba dahi olsalar, ancak yazılı delille ispat edilebilir. HMK m. 203'teki tanıkla ispat istisnaları, genellikle manevi imkansızlık (yangın, sel gibi durumlarda senedin kaybolması) veya irade fesadı halleri için geçerlidir. Taraf muvazaası ise, tarafların bilerek ve isteyerek yarattıkları bir durum olduğu için, bu istisnanın kapsamı dışında tutulmuştur. Dolayısıyla, yakın akrabalar arasındaki bir satış işleminin aslında bağış olduğunu iddia eden taraf, bu muvazaa iddiasını tanıkla değil, yazılı bir delille (örneğin bir delil başlangıcı) ispatlamak zorundadır.