Bir icra takibinde borçlu sayısı birden fazladır. Borçlulardan birinin yerleşim yeri olan ... İcra Müdürlüğü'nde takip başlatılmış ve bu borçlu süresinde yetkiye itiraz etmeyerek takibin kesinleşmesini sağlamıştır. Diğer borçlu, kendi yerleşim yerinin farklı olduğunu belirterek yetki itirazında bulunmuştur. Bu itiraz geçerli midir? HMK m. 7'nin icra hukuku alanındaki yansımasını İİK m. 50 çerçevesinde ve Yargıtay 12. Hukuk Dairesi'nin 2016/16563 E. sayılı kararına göre açıklayınız.
Borçlunun yetki itirazı geçerli değildir. Bu durum, HMK m. 7'de düzenlenen 'davalının birden fazla olması halinde yetki' kuralının, İİK m. 50/1 aracılığıyla icra takiplerine de kıyasen uygulanmasının bir sonucudur. 1) Hukuki Dayanak: İcra ve İflas Kanunu'nun (İİK) 50. maddesi, para ve teminat borçlarına ilişkin takiplerde yetkili icra dairesinin belirlenmesinde, HMK'nın yetkiye dair hükümlerinin kıyasen uygulanacağını belirtir. Bu yollama nedeniyle, HMK m. 7'deki kural icra takipleri için de geçerlidir. 2) HMK m. 7'nin İcra Hukukuna Uygulanması: HMK m. 7/1'in ilk cümlesi, 'Davalı birden fazla ise dava, bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinde açılabilir.' şeklindedir. Bu kural icra hukukuna uyarlandığında, 'Borçlu birden fazla ise takip, bunlardan birinin yerleşim yeri icra dairesinde yapılabilir.' anlamına gelir. Bu durumda, alacaklı, borçlulardan herhangi birinin yerleşim yerindeki icra dairesinde takip başlatma hakkına sahiptir. 3) Yargıtay Kararı ve Değerlendirme: Metindeki Yargıtay 12. Hukuk Dairesi'nin 2016/16563 E. sayılı kararı, bu prensibi net bir şekilde uygulamıştır. Kararda, borçlulardan birine tebligat yapıldığı ve bu borçlunun süresinde yetkiye itiraz etmediği, böylece o borçlu yönünden icra dairesinin yetkisinin kesinleştiği vurgulanmıştır. Yetki, bir borçlu için kesinleştikten sonra, HMK m. 7/1 gereğince diğer borçlular artık yetki itirazında bulunamazlar. Kararda, '...bu borçlu yönünden ... İcra Müdürlüğünün yetkisinin kesinleştiği, muteriz borçlu ...'nin ise, diğer borçlu ... yönünden ... İcra Müdürlüğünün yetkisi kesinleştikten sonra ... yetki itirazı ile icra mahkemesine başvurduğu görülmektedir. Yukarıda açıklandığı üzere, bu durumda, HMK`nun 7/1. maddesi gereğince; itiraz eden borçlu ... yönünden ... İcra Müdürlüğünde takip yapılmasında yasaya uymayan bir yön yoktur.' denilmektedir. Benzer bir sonuca, aynı dairenin 2016/12516 E. sayılı kararında da varılmıştır. Sonuç olarak, birden fazla borçlunun olduğu bir takipte, alacaklı borçlulardan birinin yerleşim yerinde takip başlattığında ve o borçlu yönünden takip (itiraz edilmemesi veya itirazın reddedilmesiyle) yetki bakımından kesinleştiğinde, o icra dairesi diğer borçlular için de yetkili hale gelir. Bu aşamadan sonra diğer borçluların yapacağı yetki itirazları dinlenmez ve mahkemece reddedilmelidir.