Bir davada, davalılardan birinin sırf kendi yerleşim yeri mahkemesinden başka bir mahkemeye getirmek amacıyla (forum non conveniens benzeri) davalı olarak gösterildiği iddia ediliyorsa, mahkemenin bu durumda izlemesi gereken usul HMK m. 7/2'ye göre nedir? İlgili davalının bu itirazı üzerine mahkemenin vereceği kararın hukuki sonuçları nelerdir?

HMK m. 7/2, davalılardan birinin, davanın kendi yerleşim yeri mahkemesinden başka bir mahkemeye getirilmesi amacıyla kötü niyetli olarak davaya dahil edildiği durumlara karşı özel bir düzenleme getirmiştir. Bu duruma 'yetki saptırması' veya 'hileli yetki' de denilebilir. Maddeye göre, 'Birden fazla davalının bulunduğu hâllerde, davanın, davalılardan birini sırf kendi yerleşim yeri mahkemesinden başka bir mahkemeye getirmek amacıyla açıldığı, deliller veya belirtilerle anlaşılırsa, mahkeme, ilgili davalının itirazı üzerine, onun hakkındaki davayı ayırarak yetkisizlik kararı verir.' Bu durumda mahkemenin izlemesi gereken usul ve kararın sonuçları şunlardır: 1) İtiraz Şartı: Mahkeme bu durumu re'sen (kendiliğinden) dikkate alamaz. Mutlaka, yetki saptırması amacıyla davaya dahil edildiğini iddia eden davalının bu yönde bir itirazda bulunması gerekir. Bu itiraz, HMK m. 19 uyarınca yetki itirazı olarak cevap dilekçesinde ileri sürülmelidir. 2) İspat: İtirazda bulunan davalının, davacının bu amacı taşıdığını 'deliller veya belirtilerle' ortaya koyması gerekir. Bu durum, davalılar arasında gerçek bir hukuki bağın olmaması, davanın temelinin o davalı açısından zayıf olması gibi emarelerle ispatlanabilir. 3) Mahkemenin Kararı: Mahkeme, itirazı haklı bulursa iki aşamalı bir karar verir. Öncelikle, ilgili davalı hakkındaki davayı diğer davalılardan ayırır (tefrik eder). İkinci olarak, ayırdığı bu dava için 'yetkisizlik' kararı verir. Bu yetkisizlik kararı ile dosyanın yetkili olan, yani o davalının yerleşim yeri mahkemesine gönderilmesine hükmedilir. Bu karar, diğer davalılar yönünden davanın aynı mahkemede görülmesine engel teşkil etmez.