5271 sayılı CMK'nın 253 ve 254. maddelerinde düzenlenen uzlaştırma kurumu, bir usul hukuku kurumu mudur, yoksa bir maddi ceza hukuku kurumu mudur? Bu nitelendirmenin pratik sonucu nedir?

Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 2017/137 K. sayılı kararında da belirtildiği gibi, uzlaştırma kurumu 'karma nitelikli' bir kurumdur. Düzenlendiği yer (CMK) ve yargılama sürecini etkilemesi itibarıyla bir 'ceza usul hukuku' kurumudur. Ancak, uzlaşma sağlandığında fail ile devlet arasındaki ceza ilişkisini sona erdirmesi, ceza sorumluluğunu ortadan kaldırması veya davanın düşmesine neden olması itibarıyla, sonuçları bakımından 'maddi ceza hukukuna' da ilişkindir. Bu karma niteliğinin en önemli pratik sonucu, TCK m. 7/2'de düzenlenen 'lehe kanun' ilkesinin uzlaştırma hükümleri için de uygulanmasıdır. Yani, bir suç sonradan yapılan bir değişiklikle uzlaştırma kapsamına alınırsa, bu lehe düzenleme, değişiklikten önce işlenmiş olan suçlar ve hatta kesinleşmiş mahkumiyetler için dahi geriye dönük olarak uygulanır. (Kaynak: cmk-madde-254-mahkeme-tarafindan-uzlastirma.html)