Anayasa Mahkemesi, 7145 sayılı Kanun ile 2941 sayılı Seferberlik ve Savaş Hali Kanunu'nun 17. maddesinde yapılan ve savaş halinde askeri mahkemelerde yargılanacak suçların kapsamını genişleten değişikliği neden Anayasa'ya aykırı bularak iptal etmiştir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #317598

Anayasa Mahkemesi'nin 2022/86 K. sayılı kararında bu değişiklik, Anayasa'nın 142. maddesindeki 'mahkemelerin kuruluşu... kanunla düzenlenir' ve 'hukuk devleti' ilkesine (Anayasa m. 2) aykırı bulunmuştur. İptal edilen düzenleme, savaş halinde, TCK'da yer alan çok sayıda suçun (yağma, tehdit, hakaret, anayasal düzene karşı suçlar vb.) sivil kişiler tarafından işlenmesi durumunda dahi askeri mahkemelerde yargılanmasını öngörüyordu. Anayasa'nın 15. maddesi savaş halinde temel hak ve özgürlüklerin sınırlandırılmasına izin verse de, bu sınırlamaların ölçülü olması ve milletlerarası hukuktan doğan yükümlülükleri ihlal etmemesi gerekir. Mahkeme, bu kadar geniş bir suç yelpazesinin sivil kişileri askeri yargının önüne çıkarmasının, doğal hakim ilkesine ve adil yargılanma hakkına orantısız bir müdahale teşkil ettiğini, sivil kişilerin kural olarak sivil mahkemelerde yargılanması gerektiği ilkesini zedelediğini değerlendirerek kuralı iptal etmiştir. (Kaynak: hakim-karari-olmadan-arama-emri.html)