7145 sayılı Kanun ile 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu'na eklenen ve valiye 'ruhsatlı da olsa her nevî silah ve mermilerin taşınmasını ve naklini' yasaklama yetkisi veren kural, Anayasa Mahkemesi tarafından neden iptal edilmiştir? İptal gerekçesini 'kanunilik' ve 'ölçülülük' ilkeleri açısından açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #317486

Anayasa Mahkemesi'nin 2018/137 E. sayılı kararının ilgili bölümündeki (metinde tamamı olmayan ancak gerekçeden anlaşılan) mantığa göre bu kural, 'kanunilik' ve 'ölçülülük' ilkelerine aykırılık nedeniyle iptal edilmiştir. Gerekçe şöyledir: 1) Kanunilik (Belirlilik) İlkesine Aykırılık: Kural, valiye 'kamu düzenini ve güvenliğini veya kişilerin can ve mal emniyetini tehlikeye düşürecek toplumsal olayların' çıkabileceği veya yayılabileceği gibi soyut ve geniş bir gerekçeyle, il sınırları içinde 'belirli yer veya yerlerde veya ilin tamamında' yasaklama yetkisi vermektedir. Bu yetkinin kullanılmasının koşulları, süresi ve kapsamı yeterince açık, net ve öngörülebilir değildir. İdareye çok geniş ve denetime elverişli olmayan bir takdir yetkisi tanımaktadır. 2) Ölçülülük İlkesine Aykırılık: Ruhsatlı silah taşıma hakkı, mülkiyet hakkı ve kişi güvenliği ile ilgilidir. Bu hakkın, somut ve acil bir tehlikeye dayanmaksızın, ilin tamamında ve belirsiz sürelerle yasaklanabilmesi, meşru amaca (kamu düzenini koruma) ulaşmak için 'gerekli' ve 'orantılı' bir müdahale değildir. Kural, temel haklara ölçüsüz bir sınırlama getirdiği için Anayasa'nın 13. maddesine aykırı bulunmuştur.