Bir alacak davasında davacı, iddiasını kanıtlamak için davalının ticari defterlerine dayanmak istemektedir. Ticari defter kayıtları, HMK m. 202 anlamında 'delil başlangıcı' olarak kabul edilebilir mi?

Hayır, ticari defter kayıtları HMK m. 202 anlamında bir 'delil başlangıcı' değildir. Ticari defterler, HMK m. 222'de özel olarak düzenlenmiş 'kesin delil' niteliğindedir. Delil başlangıcı, kesin delil gücünde olmayan ancak iddianın tanık gibi takdiri delillerle ispatına olanak tanıyan bir belgedir. Ticari defterler ise, kanunda belirtilen koşullar altında (usulüne uygun tutulmuş olma, karşı tarafın defterleriyle uyumlu olma vb.) lehe veya aleyhe kesin delil teşkil ederler. Bu nedenle, bir davada ticari defterlere dayanıldığında, bu delil HMK m. 222 çerçevesinde değerlendirilir, HMK m. 202'deki delil başlangıcı kurallarına göre değil. Dolayısıyla, ticari defterlerin varlığı, tanık dinlenmesi için bir 'delil başlangıcı' olarak nitelendirilmez, çünkü kendileri zaten daha üstün bir delil gücüne sahiptir.