Anayasa Mahkemesi, E.2018/137 sayılı kararında, 375 sayılı KHK'ya eklenen geçici 35. maddenin (A) fıkrasında yer alan '...Resmî Gazetede yayımlanır...' ibarelerini neden iptal etmiştir? Bu iptal kararının, idari işlemlerin bireyselliği ve tebliğ esaslarıyla ilişkisi nedir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #315072

Anayasa Mahkemesi, bu ibareleri, 'hukuk devleti' ilkesi (Anayasa m. 2) ve 'temel hak ve hürriyetlerin korunması'na ilişkin Anayasa'nın 40. maddesiyle bağdaşmadığı gerekçesiyle iptal etmiştir. İptal kararının temelindeki mantık şudur: 1. **İşlemin Niteliği (Birel İşlem):** Kamu görevinden çıkarma işlemi, genel ve düzenleyici bir işlem değil, belirli kişileri hedef alan, onların hukuki durumlarında değişiklik yaratan 'birel' (bireysel) bir idari işlemdir. Hukukun genel ilkesi, birel idari işlemlerin Resmi Gazete'de yayımlanarak değil, doğrudan ilgili kişiye 'tebliğ' edilerek hukuki sonuç doğurmasıdır. 2. **Hukuki Güvenlik ve Belirlilik:** Bir kişinin, kendisini doğrudan etkileyen bir idari işlemden (görevden çıkarılma gibi) ancak Resmi Gazete'yi her gün takip ederek haberdar olmasını beklemek, hukuki güvenlik ve belirlilik ilkelerine aykırıdır. Kişi, haklarını ve yükümlülüklerini öngörülebilir bir şekilde bilmelidir. 3. **Etkili Başvuru Hakkının Engellenmesi (Anayasa m. 40):** Bir idari işleme karşı dava açma süresi, kural olarak işlemin ilgiliye tebliğ edildiği tarihten itibaren başlar. İşlemin Resmi Gazete'de yayımlanması, tebliğ yerine geçirilirse, kişinin yayım tarihini kaçırması veya geç öğrenmesi, dava açma süresini kaçırmasına ve dolayısıyla yargı yoluna başvurma hakkını etkin bir şekilde kullanamamasına neden olabilir. Anayasa'nın 40. maddesi, Devletin, kişilerin hangi kanun yollarına ve mercilere başvuracağını ve sürelerini belirtme zorunluluğunu düzenler. Resmi Gazete'de yayım usulü, bu anayasal güvenceyle çelişmektedir. Bu gerekçelerle AYM, birel nitelikteki kamu görevinden çıkarma kararlarının, ilgili kişilere usulüne uygun olarak tebliğ edilmesi gerekirken, Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmesini öngören kuralı, hukuk devleti ilkesinin temel güvencelerine aykırı bularak iptal etmiştir.