Failin kusur yeteneğinin bulunmadığı (yaş küçüklüğü, akıl hastalığı gibi) hallerde, uzlaştırma hükümlerinin uygulanıp uygulanamayacağını Yargıtay 8. Ceza Dairesi'nin K.2019/12108 sayılı kararındaki gerekçeyle açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #312322

Yargıtay 8. Ceza Dairesi'nin ilgili kararına göre, failin kusur yeteneğinin bulunmadığı hallerde uzlaştırma hükümleri uygulanamaz. Bu kararın temel gerekçesi şudur: Uzlaştırma, 'ceza sorumluluğunun' bir alternatifidir. Yani, ortada failin cezalandırılmasını gerektiren bir durum varken, devletin bu cezalandırma hakkından tarafların anlaşması üzerine feragat etmesidir. Failin yaşının küçüklüğü (TCK m. 31/1 kapsamında ceza sorumluluğu olmayanlar), akıl hastalığı (TCK m. 32/1) gibi nedenlerle 'kusur yeteneği' yoksa, bu faile zaten ceza verilemez. Ceza sorumluluğu olmayan bir kişi için, ceza sorumluluğunun alternatifi olan uzlaştırma kurumunun uygulanması mantıksal olarak mümkün değildir. Bu kişiler hakkında ceza yerine 'güvenlik tedbirleri' uygulanabilir. Uzlaştırma ise güvenlik tedbirlerinin değil, cezaların bir alternatifidir. Dolayısıyla, bir fiilin uzlaştırmaya konu olabilmesi için, sadece soruşturulabilir veya kovuşturulabilir olması yetmez, aynı zamanda failin 'cezalandırılabilir', yani kusur yeteneğine sahip olması da gerekir.