Meşru savunma (TCK m. 25), meşru savunmada sınırın aşılması (TCK m. 27/2) ve haksız tahrik (TCK m. 29) kurumlarını, fiilin hukuka aykırılığı, failin kusurluluğu ve verilecek yargısal karar (CMK m. 223) türü açısından karşılaştırınız.
Bu üç kurum arasındaki temel farklar şunlardır: | Kurum | Hukuka Aykırılık | Kusurluluk | Yargısal Karar (CMK m. 223) | |---|---|---|---| | **Meşru Savunma (TCK m. 25)** | Ortadan kalkar. Fiil hukuka uygundur. | Kusurluluk değerlendirmesine gelinmez çünkü fiil haksızlık oluşturmaz. | **Beraat** (CMK m. 223/2-d: İşlenen fiilin suç olma özelliğini kaldıran bir nedenin bulunması) | | **Sınırın Aşılması (TCK m. 27/2)** | Devam eder. Sınırı aşan fiil hukuka aykırıdır. | Mazur görülebilir bir heyecan, korku veya telaş nedeniyle ortadan kalkar. Faile kusur atfedilemez. | **Ceza Verilmesine Yer Olmadığı Kararı** (CMK m. 223/3-c: Kusurluluğu ortadan kaldıran hataya düşülmesi) | | **Haksız Tahrik (TCK m. 29)** | Devam eder. Fiil hukuka aykırıdır. | Ortadan kalkmaz, sadece azalır. Fail kusurludur ancak kusuru azalmıştır. | **Mahkumiyet** (Ancak temel cezada TCK m. 29'da belirtilen oranlarda indirim yapılır) | Özetle, meşru savunma bir hukuka uygunluk nedeni olup fiili suç olmaktan çıkarır ve beraatle sonuçlanır. Sınırın aşılması, hukuka aykırılığı kaldırmayan ancak failin içinde bulunduğu psikolojik durum nedeniyle kusurunu ortadan kaldıran bir haldir ve ceza verilmesine yer olmadığı kararı ile sonuçlanır. Haksız tahrik ise ne hukuka aykırılığı ne de kusuru tamamen ortadan kaldırır, sadece kusurun derecesini azaltarak cezada indirim yapılmasını sağlayan bir nedendir. (Kaynak: sen.av.tr/tr/makale/mesru-savunma-sinirin-asilmasi-ve-haksiz-tahrik-mukayesesi-ile-rittenhouse-olayi)