Bir davanın yargılaması sırasında, davalı tarafın tanık anlatımlarının aksini ispatlayacak ve kendi elinde bulunan yazılı belgeleri (puantaj kayıtları vb.) mahkemeye sunmaması durumunda, mahkemenin bu belgeleri re'sen istemesi, 6100 sayılı HMK'nın hangi temel ilkesine aykırı düşer? Yargıtay 22. Hukuk Dairesi'nin 2013/5656 E. sayılı kararındaki karşı oyda bu durum nasıl gerekçelendirilmiştir?

Mahkemenin, tarafın sunmadığı lehe delilleri re'sen istemesi, 6100 sayılı HMK'nın 25. maddesinde düzenlenen 'taraflarca getirilme (hazırlama) ilkesi'ne aykırı düşer. Bu ilkeye göre, kanunda belirtilen istisnai durumlar dışında, dava malzemelerini (vakıaları ve delilleri) mahkemeye sunma yükümlülüğü taraflara aittir. Hakim, kendiliğinden delil toplayamaz. Yargıtay 22. Hukuk Dairesi'nin ilgili kararındaki karşı oyda bu durum şöyle gerekçelendirilmiştir: Dava konusu işçilik alacakları, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebileceği bir konudur ve bu tür davalarda taraflarca getirilme ilkesi mutlak olarak uygulanır. Davalı kurum, usulüne uygun verilen kesin süre içinde tanık anlatımlarının aksini ispatlayan yazılı delillerini sunmamıştır. HMK m. 145'te belirtilen sonradan delil sunma koşulları da mevcut değildir. Bu durumda mahkemenin davalı lehine olan bu belgeleri re'sen istemesi, taraflarca getirilme ilkesini ihlal eder. Ayrıca bu durum, HMK m. 31'deki 'hakimin davayı aydınlatma ödevi' kapsamında da değerlendirilemez, çünkü ortada belirsiz veya çelişkili bir durum değil, delilin taraflarca sunulmaması durumu vardır. (Yargıtay 22. HD, E. 2013/5656, K. 2014/4645, Karşı Oy)