5271 sayılı CMK'nın 248. maddesi uyarınca 'zorlama amaçlı elkoyma' tedbirinin amacı nedir ve hangi suçlar için uygulanabilir? Bu tedbirin, kaçak olduğu iddia edilen her sanık için uygulanması mümkün müdür?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #307541

CMK m. 248 uyarınca 'zorlama amaçlı elkoyma' tedbirinin temel amacı, kaçak olan sanığın Cumhuriyet savcısına başvurmasını veya duruşmaya gelmesini sağlamak, yani onu yargılamaya katılmaya zorlamaktır. Bu tedbir, kaçak sanığın Türkiye'de bulunan mallarına, hak ve alacaklarına orantılı olarak el konulmasını içerir. Ancak bu tedbir, kaçak olduğu iddia edilen her sanık için uygulanamaz. CMK m. 248/2, bu tedbirin uygulanabileceği suçları bir 'katalog' halinde sınırlı olarak saymıştır. Bu katalogda TCK'da yer alan soykırım, insan ticareti, yağma, dolandırıcılık, uyuşturucu ticareti, zimmet, rüşvet, devlete karşı suçlar gibi ağır suçlar ile bazı özel kanunlardaki suçlar (örneğin silah kaçakçılığı) yer almaktadır. Dolayısıyla, sanığa isnat edilen suç bu katalogda yer almıyorsa, sanık hakkında kaçaklık kararı verilmiş olsa dahi, mallarına zorlama amaçlı el konulamaz. (CMK m. 248; Yargıtay 11. CD, E. 2008/4388, K. 2008/4736)