HMK m.6'da düzenlenen "genel yetkili mahkeme" kuralını ve bu kuralın istisnalarını (kesin yetki kuralları ve seçimlik yetki kuralları) açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #307248

HMK m.6(1) uyarınca "Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir." Bu kural, davalının yerleşim yeri esas alınarak mahkemenin yetkisini belirler ve davanın açıldığı tarihteki yerleşim yerinin esas alınmasıyla davalının yerleşim yerini değiştirmesinin yetkiyi etkilemesini önler. **İstisnalar**: * **Kesin Yetki Kuralları**: Kanunda açıkça belirtilen ve taraflarca değiştirilemeyen yetki kurallarıdır. Örneğin, taşınmazın aynına ilişkin davalar taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinde görülür (HMK m.12, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, Esas: 2017/2260 Karar: 2018/1191). Kesin yetki durumunda mahkeme re'sen yetkisizlik kararı verir. * **Seçimlik Yetki Kuralları**: Davacının genel yetkili mahkemeye ek olarak dava açabileceği diğer mahkemeleri belirler. Örneğin, sözleşmeden doğan davalar sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabilir (HMK m.10, Yargıtay 13. Hukuk Dairesi, Esas: 2015/26933 Karar: 2017/7823). Haksız fiilden doğan davalar haksız fiilin işlendiği yer mahkemesinde de açılabilir (HMK m.16). İş davalarında da işçinin işini yaptığı yer mahkemesi yetkilidir (5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.5, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, Esas: 2015/842 Karar: 2017/223). Eğer yetki kesin değilse ve davalı süresinde yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkeme yetkili hale gelir (HMK m.19/2, Yargıtay 20. Hukuk Dairesi, Esas: 2017/7024 Karar: 2017/6228).