Zamanaşımı definin hukuki niteliği nedir ve yargılamayı yapan yargıç tarafından kendiliğinden göz önünde tutulabilir mi?

Zamanaşımı, bir borcu doğuran, değiştiren ortadan kaldıran bir olgu olmayıp, salt doğmuş ve var olan bir hakkın istenmesini ortadan kaldıran bir savunma aracıdır. Bu bakımdan zamanaşımı alacağın varlığını değil, istenebilirliğini ortadan kaldırır. Bunun sonucu olarak da, yargılamayı yapan yargıç tarafından yürüttüğü görevinin bir gereği olarak kendiliğinden göz önünde tutulamaz. Borçlunun böyle bir olgunun var olduğunu, yasada öngörülen süre ve usul içinde ileri sürmesi zorunludur. (barandogan.av.tr/blog/mevzuat/hmk-madde-319-iddia-ve-savunmanin-genisletilmesi-veya-degistirilmesi-yasagi.html, YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ, 2016/36373 E.)