İfade özgürlüğü bağlamında 'caydırıcı etki' (chilling effect) ne anlama gelmektedir? Cumhurbaşkanına hakaret suçundan verilen mahkumiyet kararlarının (HAGB dahil) bu etki açısından önemi nedir?

'Caydırıcı etki', bir yasal düzenleme veya uygulamanın, kişileri gelecekte ifade özgürlüklerini kullanmaktan çekinir hale getirmesidir. İHAM ve AYM'ye göre, siyasi eleştiriler veya kamuyu ilgilendiren konulardaki ifadeler nedeniyle kişilerin cezalandırılma (hapis, para cezası, hatta HAGB kararı) tehdidi altında olması, sadece o kişiyi değil, toplumun genelini de benzer ifadeler kullanmaktan alıkoyar. Bu durum, kamusal tartışmayı ve çoğulculuğu zayıflatır. Bu nedenle, nefret söylemi veya şiddete teşvik gibi durumlar hariç, ifade özgürlüğüne yönelik cezai yaptırımlar orantısız kabul edilir ve caydırıcı etki yarattığı için bir ihlal nedeni sayılır. (Kaynak: sen.av.tr/tr/makale/iham-ve-aym-kararlari-isiginda-cumhurbaskanina-hakaret-sucu, Şaban Sevinç (2) kararı)