Ticari defterlerin delil niteliği bağlamında, HMK m. 222 gerekçesinde yer alan "tamamlayıcı yemine ilişkin düzenlemeler ticari defterlerle ispat usulünden çıkartılmıştır" ifadesi ne anlama gelmektedir?

Bu ifade, HMK'nın delil sisteminde yaptığı temel bir değişikliği yansıtır. Eski HUMK'ta, bir tarafın delili tam ispat gücüne sahip değilse ancak bir delil başlangıcı niteliğindeyse, hakim eksik kalan kısmı tamamlamak için taraflardan birine "tamamlayıcı yemin" teklif edebiliyordu. Ticari defterler de bazen bu kapsamda değerlendiriliyordu. Ancak yeni HMK, tamamlayıcı yemin kurumunu tamamen kaldırmıştır. Artık yemin, sadece bir tarafın diğer tarafa teklif ettiği kesin bir delildir. HMK m. 222 gerekçesi, bu genel değişikliğe paralel olarak, ticari defterlerin ispat gücünün yetersiz kaldığı durumlarda hakimin tamamlayıcı yemine başvuramayacağını, uyuşmazlığın mevcut delillere göre çözülmesi gerektiğini belirtmektedir. (HMK m. 222 Gerekçesi)