Ceza Muhakemesi Hukukunda kıyas ilkesinin uygulanabilirliği ve sınırlamaları nelerdir? Bu bağlamda, CMK 327'deki yargılama giderlerine ilişkin istisnai hükümlerin kıyasen genişletilmesi mümkün müdür?

Ceza Muhakemesi Hukukunda (CMK), kıyas kural olarak serbesttir. Ancak, ceza muhakemesi hukukunda da yasallık ilkesinin bir sonucu olarak kıyasa başvurulmasının sınırları bulunmaktadır. Öğretide ve Yargıtay içtihatlarında (örn. Ceza Genel Kurulu 2022/57 E., 2022/243 K.), kıyasın engellendiği üç temel durum belirtilir: 1) Sınırlayıcı hükümlerin söz konusu olması, 2) İstisnai hükümlerin söz konusu olması, ve 3) Koruma tedbirlerine ilişkin düzenlemeler. Bu noktalarda kanunilik ilkesi daha etkin bir rol oynar ve kıyas yasağı uygulanır (Ceza Genel Kurulu 2022/57 E., 2022/243 K., atıf Centel/Zafer, Ünver/Hakeri). Bu bağlamda, CMK'nın 327. maddesinde yer alan yargılama giderlerine ilişkin düzenleme istisnai bir hükümdür. CMK 327/1'e göre, hakkında beraat veya ceza verilmesine yer olmadığına karar verilen kişi, sadece kendi kusurundan ileri gelen giderleri ödemeye mahkûm edilir. Bu istisnai hükmün kıyas yoluyla genişletilmesi, yani beraat veya ceza verilmesine yer olmadığı kararı dışında başka kararlar (örn. davanın reddi kararları) için de sanık lehine avukatlık ücretine hükmedilmesi mümkün değildir. Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 2022/57 E., 2022/243 K. sayılı kararında bu husus açıkça belirtilmiştir: 'CMK’nın 327. maddesinin de istisnai hüküm kapsamında kalıp kıyas yoluyla genişletilemeyecek olması birlikte değerlendirildiğinde; sanık lehine vekâlet ücretine hükmedilebilmesi için sanık hakkında beraat veya ceza verilmesine yer olmadığına karar verilmesinin ve sanığın kusurundan kaynaklanan giderlerin bulunmamasının gerekmesi, inceleme konusu olayda ise kamu davasının reddine karar verilmiş olması karşısında; sanık lehine vekâlet ücretine hükmedilemeyeceği kabul edilmelidir.'