Hâkimin tarafsızlığını şüpheye düşürecek bir sebeple davadan çekinmesi (CMK m. 30/2) ile hâkimin yasaklılığı nedeniyle davadan çekinmesi (CMK m. 30/1) arasında, merciin karar verme yetkisi açısından nasıl bir fark vardır?

Temel fark, merciin takdir yetkisindedir. 1. Hâkimin Yasaklılığı (CMK m. 30/1): Hâkim, CMK m. 22 veya 23'te sayılan mutlak yasaklılık hallerinden birinin varlığına dayanarak çekindiğinde, merci bu çekinmenin yerindeliğini araştırmaz. Yasaklılık hali sabit olduğundan, merciin bir takdir yetkisi yoktur ve doğrudan davaya bakmakla başka bir hâkimi veya mahkemeyi görevlendirir. 2. Tarafsızlığını Şüpheye Düşüren Sebep (CMK m. 30/2): Hâkim, kanunda sayılmayan ancak tarafsızlığına gölge düşürebileceğini düşündüğü bir sebepten (örneğin, sanıkla geçmişte bir husumetinin olması) dolayı çekindiğinde, merci bu çekinmenin 'uygun olup olmadığına' karar verir. Merci, hâkimin ileri sürdüğü sebebin gerçekten de tarafsızlığını şüpheye düşürecek nitelikte olup olmadığını değerlendirir. Eğer sebebi uygun bulursa başka bir hâkimi görevlendirir, uygun bulmazsa hâkimin davaya bakmaya devam etmesine karar verebilir. Yani bu durumda merciin bir takdir yetkisi bulunmaktadır (barandogan.av.tr/blog/mevzuat/cmk-madde-22-hakimin-davaya-dakamayacagi-haller.html).