CMK m. 22'de sayılan 'hâkimin davaya bakamayacağı haller' ile CMK m. 24'te düzenlenen 'hâkimin reddi sebepleri' arasındaki temel farkı açıklayınız. Bu hallerden birinin varlığı durumunda izlenecek usul ve yaptırım nasıl farklılaşır?

Temel fark, tarafsızlığın ihlalinin niteliğindedir. 1. CMK m. 22 (Davaya Bakma Yasağı): Burada sayılan haller (suçtan zarar görme, taraflarla belirli bir hısımlık ilişkisi, aynı davada savcı/avukat olarak görev yapma vb.) kanun tarafından hâkimin tarafsız olamayacağına dair mutlak ve kesin karineler olarak kabul edilmiştir. Bu hallerin varlığı halinde hâkimin kendiliğinden çekilmesi gerekir, çekilmezse taraflar süreye bağlı olmaksızın reddini isteyebilir. Bu yasağa aykırı olarak hükme katılması, CMUK m. 308/2 (ve CMK m. 289/1-a) uyarınca mutlak bir bozma nedenidir. 2. CMK m. 24 (Red Sebepleri): Burada ise hâkimin 'tarafsızlığını şüpheye düşürecek diğer sebepler' söz konusudur. Bu sebepler kanunda tek tek sayılmamıştır, somut olaya göre değişir ve hâkimin tarafsız olamayacağına dair mutlak bir karine oluşturmaz, sadece makul bir şüphe yaratır. Ret talebi belirli sürelere tabidir (CMK m. 25) ve merci tarafından bu talebin haklı olup olmadığı değerlendirilir. Red talebinin haksız olarak reddedilmesi ve hâkimin hükme katılması, nispi bir bozma nedenidir. Özetle, m. 22 mutlak ve objektif yasakları, m. 24 ise somut olaya özgü, şüpheye dayalı ve daha esnek ret sebeplerini düzenler (barandogan.av.tr/blog/mevzuat/cmk-madde-22-hakimin-davaya-dakamayacagi-haller.html).