HMK madde 125'te düzenlenen 'dava konusunun devri' halinde 'yargılama giderlerinden müteselsil sorumluluk' ilkesi hangi durumlarda ve kimler için geçerlidir? Yargıtay kararlarından örneklerle açıklayınız.
HMK madde 125'te düzenlenen 'dava konusunun devri' halinde 'yargılama giderlerinden müteselsil sorumluluk' ilkesi, davacının veya davalının davasını devretmesi durumunda devreye girer: 1. **Davalı Tarafın Devretmesi Durumunda (HMK 125/1-a):** * **Durum:** Davanın açılmasından sonra, davalı taraf dava konusunu üçüncü bir kişiye devrederse ve davacı, devreden tarafla olan davasından vazgeçerek dava konusunu devralmış olan kişiye karşı davaya devam etmeyi seçerse. * **Sorumluluk:** Bu takdirde, dava davacı lehine sonuçlanırsa, dava konusunu devreden (eski davalı) ve devralan (yeni davalı) yargılama giderlerinden müteselsilen sorumlu olurlar. Bu durum, davacının lehine sonuçlanan bir yargılamada devir yoluyla yargılama giderlerinden kaçılmasını engellemeyi amaçlar. 2. **Davacı Tarafın Devretmesi Durumunda (HMK 125/2):** * **Durum:** Davanın açılmasından sonra, dava konusu davacı tarafından üçüncü bir kişiye devredilecek olursa, devralmış olan kişi görülmekte olan davada davacı yerine geçer ve dava kaldığı yerden devam eder. * **Sorumluluk:** Bu takdirde, dava davacı (yeni davacı) aleyhine sonuçlanırsa, dava konusunu devreden (eski davacı) ve devralan (yeni davacı) yargılama giderlerinden müteselsilen sorumlu olurlar. Bu hüküm, 22/7/2020 tarihli ve 7251/11 md. ile eklenmiştir. Bu düzenleme, davacının davayı devrederek aleyhe çıkacak bir sonuçtaki yargılama gideri sorumluluğundan kaçınmasının önüne geçmeyi amaçlamaktadır. **Yargıtay Kararlarından Örnekler:** * YARGITAY 1. HUKUK DAİRESİ'nin 2016/14661 E., 2018/12215 K. sayılı kararında, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil davasında, taşınmazın kamulaştırılması nedeniyle davanın tazminata dönüştürülmesi talep edildiğinde, HMK 125/1-b'nin uygulanabileceği ve yargılama gideri sorumluluğunun müteselsil olabileceği implicit olarak anlaşılmaktadır (zira karar yetki itirazını ele almıştır). * YARGITAY 8. HUKUK DAİRESİ'nin 2017/16289 E., 2017/17592 K. sayılı kararında, ortaklığın giderilmesi davasında davacıların hisselerini dava dışı şahıslara devretmeleri üzerine, HMK 125/2 uyarınca yeni maliklere davanın ihbar edilmesi gerektiği ve davanın kaldığı yerden devam edeceği belirtilmiş, yargılama gideri sorumluluğunun bu yeni durumda ortaya çıkacağı düşünülebilir. * YARGITAY 18. HUKUK DAİRESİ'nin 2016/10288 E., 2016/10719 K. sayılı kararında, kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasında, dava konusu taşınmazın davacı tarafından satılması üzerine, HMK 125/2 uyarınca yeni malikin davacı sıfatı kazanması gerektiği ve eski malikin aktif dava ehliyeti bulunmadığı için kararın bozulması gerektiği belirtilmiştir. Bu müteselsil sorumluluk, davanın konusu üzerindeki hak sahipliğindeki değişikliklere rağmen yargılamanın mali yükümlülüklerinin adil bir şekilde dağıtılmasını sağlamayı amaçlar.