Şiddetli geçimsizlik nedeniyle boşanma davasında 'kusur' ilkesinin önemi nedir? Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarında, kusur durumuna göre boşanma kararının nasıl etkilendiğini örneklerle açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #296256

Şiddetli geçimsizlik (evlilik birliğinin temelinden sarsılması) nedeniyle boşanma davası, kusur ilkesine dayanan çekişmeli bir boşanma davası türüdür. Bu davalarda, boşanma kararı verilebilmesi için davalı tarafın az da olsa kusurunun varlığı ve bu kusurun ispatı esastır. Hukuk Genel Kurulu'nun 2017/3177 E., 2021/1162 K. sayılı kararında belirtildiği üzere, kimsenin kendi eylemine ve tamamen kendi kusuruna dayanarak bir hak elde edemeyeceği temel hukuk ilkesi gereği, tamamen kusurlu eş dava açamaz veya açtığı dava reddedilir. **Yargıtay'ın Yerleşik İçtihatlarında Kusur Durumuna Göre Boşanma Kararının Etkisi:** 1. **Kusursuz Eş veya Az Kusurlu Eş:** * **Durum:** Davacı eş tamamen kusursuz veya davalıdan daha az kusurludur. * **Sonuç:** Davalının az da olsa kusurlu olduğu ispatlandığı takdirde, evlilik birliğinin temelinden sarsıldığı kabul edilerek boşanma kararı verilir (TMK 166/1). Az kusurlu eş boşanmaya karşı çıksa bile, bu itirazın hakkın kötüye kullanılması niteliğinde olduğu ve eş ile çocuklar için korunmaya değer bir yararın kalmadığı anlaşılırsa boşanmaya karar verilebilir (TMK 166/2). * **Örnek:** Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin 2018/8072 K. sayılı kararında, erkeğin bağımsız konut temin etmemesi, eşine tehdit, fiziksel şiddet ve hakaret uygulaması gibi nedenlerle kadına oranla daha ağır kusurlu olduğu kabul edilmiştir. Bu durumda kadının boşanma davası kabul edilmiştir. 2. **Eşit Kusurlu Eşler:** * **Durum:** Tarafların boşanmaya neden olan olaylarda eşit derecede kusurlu olması. * **Sonuç:** Tarafların boşanmasına karar verilir. * **Örnek:** Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin 2017/3612 K. sayılı kararında, kadının eşine ve eşinin annesine hakaret etmesi, saldırması ve köyde yaşamaktan kaçınması, erkeğin ise eşine fiziksel şiddet uygulaması ve hakaret etmesi nedeniyle tarafların eşit kusurlu olduğu kabul edilmiştir. 3. **Ağır Kusurlu Eş (Davacı Taraf):** * **Durum:** Boşanma davasını açan davacının, boşanmaya yol açan olaylarda davalıdan daha ağır kusurlu olması. * **Sonuç:** Davalı tarafın açılan boşanma davasına itiraz hakkı vardır. Eğer davalı itiraz etmezse veya itirazı hakkın kötüye kullanılması olarak değerlendirilirse (yani evlilik birliğinin devamında davalı ve çocuklar bakımından korunmaya değer bir yarar kalmamışsa), boşanmaya karar verilebilir (TMK 166/2). * **Örnek:** Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin 2018/9691 K. sayılı kararında, davacı erkeğin eşine hakaret etmesi, fiziksel şiddet uygulaması, tehdit etmesi nedeniyle tamamen kusurlu olduğu tespit edilmiş ve bu durumda davanın reddi gerektiği belirtilmiştir. 4. **Tamamen Kusurlu Eş:** * **Durum:** Boşanmaya neden olan tüm olaylarda davacı tarafın tek başına kusurlu olması, davalıya atfedilebilecek hiçbir kusurun bulunmaması. * **Sonuç:** Tamamen kusurlu eşin açtığı boşanma davası reddedilir. Çünkü kimse kendi kusurundan faydalanamaz (Yargıtay 2. Hukuk Dairesi - Karar: 2017/4033).