Yargılamanın yenilenmesi talebini inceleyen mahkemede, ilk hükmü veren hakimin görev alması CMK m. 23/3 uyarınca yasaklanmıştır. Makalede bu yasağın, 'yargılamanın yenilenmesi halinde' ifadesinin dar yorumlanmaması ve talebin ilk incelenme aşamasını da kapsaması gerektiği savunulmaktadır. Bu genişletici yorumun hukuki dayanağı ve amacı nedir?

Bu yorumun hukuki dayanağı, 'hakimin tarafsızlığı' ilkesi ve bu ilkenin bir uzantısı olan 'görünüşte tarafsızlık'tır. CMK m. 23/3'teki yasak, bir hakimin kendi verdiği kararın isabetini tekrar değerlendirmesini önlemeyi amaçlar. Eğer yasak sadece 'duruşma açılması' aşaması için geçerli kabul edilirse, hakim, talebin kabule değer olup olmadığı veya esastan reddi gibi kritik ara kararları verirken kendi önceki kararını savunma eğiliminde olabilir. Bu da tarafsızlığa gölge düşürür. Makaledeki genişletici yorum, yasağın ruhunun, yargılamanın yenilenmesi sürecinin en başından itibaren uygulanmasını gerektirdiğini savunur. Amaç, sürecin her aşamasında hakimin objektifliğini ve tarafsızlığına olan güveni tam olarak sağlamaktır. Bu yorum, adil yargılanma hakkının daha etkin bir şekilde korunmasına hizmet eder.