İcra ve İflas Kanunu (İİK) Madde 134'te düzenlenen 'ihalenin feshi' talebi hangi kişiler tarafından, hangi süre içinde ve hangi gerekçelerle yapılabilir? 24/11/2021 tarihli değişikliklerle getirilen harç ve teminat şartları ile bu taleplerin hukuki sonuçlarını, özellikle icra mahkemesinin inceleme usulünü ve para cezası hükmünü açıklayınız.

İcra ve İflas Kanunu (İİK) Madde 134, taşınmaz satışlarında gerçekleşen 'ihalenin feshi' (ihalenin iptali) talebini ve bu talebe ilişkin usul ve esasları düzenlemektedir. 24/11/2021 tarihli ve 7343/27 maddesiyle bu hükümde önemli değişiklikler yapılmıştır. (zulkufarslan.av.tr/2004-sayili-kanun-haciz-yoliyle-takip/) **İhalenin Feshi Talebi:** 1. **Talep Eden Kişiler:** İhalenin feshini talep edebilecekler şunlardır: * Yalnız satış isteyen alacaklı. * Borçlu. * Mahcuzun (haczedilen malın) resmî sicilinde kayıtlı olan ilgililer (örneğin tapu sicilindeki ipotek veya irtifak hakkı sahipleri). * Sınırlı ayni hak sahipleri. * Pey sürmek suretiyle ihaleye iştirak edenler (ihalede teklif verenler). (Bu kişiler yurt içinde bir adres göstermek koşuluyla talep edebilirler.) * Türk Borçlar Kanunu'nun 281. maddesinde yazılı sebepler (örneğin hile, aldatma, hata) de fesih gerekçesi olabilir. 2. **Süre:** Talep, ihale tarihinden itibaren **yedi gün içinde** icra mahkemesinden şikâyet yolu ile yapılmalıdır. İlgililerin, ihale yapıldığı ana kadar cereyan eden muamelelerdeki yolsuzluklara en geç ihale günü ıttıla peyda ettiği kabul edilir. Ancak, satış ilanı tebliğ edilmemiş veya satılan malın esaslı vasıflarındaki hataya veya ihalede fesada sonradan vakıf olunmuşsa, şikayet süresi ıttıla tarihinden başlar. Bu süre, ihalenin yapıldığına ilişkin kararın elektronik satış portalında ilan edildiği tarihten itibaren **bir seneyi geçemez**. **24/11/2021 Tarihli Değişikliklerle Getirilen Harç ve Teminat Şartları:** * **Harç Yükümlülüğü:** Satış isteyen alacaklı, borçlu, resmî sicilde kayıtlı ilgililer ile sınırlı ayni hak sahipleri dışında kalan kişilerce yapılan ihalenin feshi talebi, ihale bedeli üzerinden **nispi harca tabidir**. Bu harcın yarısı talepte bulunulurken peşin olarak yatırılmak zorundadır. * Talebin kabulü halinde bu harç başka bir kimseye yüklenmez ve istem halinde iade edilir. * Talebin reddi halinde ise alınan bu harç iade edilmez ve harcın kalan kısmı ihalenin feshini isteyenden tahsil edilir. * **Teminat Yükümlülüğü:** Satış isteyen alacaklı, borçlu, resmî sicilde kayıtlı ilgililer ile sınırlı ayni hak sahipleri dışında kalan kişilerce yapılan ihalenin feshi talebinde, talepte bulunulurken, ilgili kişilerin muhtemel zararına karşılık olmak üzere ihale bedelinin **yüzde beşi oranında teminat** gösterilmesi şarttır. Konut finansmanından kaynaklanan alacaklar ile TOKİ'nin rehinle temin edilmiş alacaklarının takibinde bu oran yüzde yirmi olarak uygulanır. **Hukuki Sonuçları ve İcra Mahkemesinin İnceleme Usulü:** * **İcra Mahkemesi İncelemesi:** İhalenin feshi talebi üzerine icra mahkemesi talep tarihinden itibaren **yirmi gün içinde** duruşma yapar ve taraflar gelmeseler bile karar verir. Ancak talebin usulden reddi gereken hallerde duruşma yapılmadan da karar verilebilir. * **Para Cezası Hükmü:** İcra mahkemesi, işin esasına girerek talebin reddine karar verirse, ihalenin feshini talep edeni feshi istenen ihale bedelinin **yüzde onuna kadar para cezasına** mahkûm eder. (TOKİ ve konut finansmanında bu oran yüzde yirmiye çıkar.) * **Ödeme ve Nemalandırma:** İhale bedeli, ihalenin feshi talep edilmiş olsa dahi yedi gün içinde nakden ödenmek zorundadır. Ödenen ihale bedeli, ihalenin feshine yönelik şikayet sonucunda verilecek karar kesinleşinceye kadar bankalarda nemalandırılır. Kararın kesinleşmesi üzerine, nemaları ile birlikte hak sahiplerine ödenir. İhale kesinleşmedikçe ve mal teslim edilmedikçe bedel alacaklılara ödenmez. Bu değişiklikler, ihalenin feshi müessesesini kötü niyetli ve gereksiz başvurulara karşı korumayı, yargılamayı hızlandırmayı ve alacaklı ile borçlunun haklarını daha etkin şekilde güvence altına almayı amaçlamaktadır. Özellikle harç ve teminat yükümlülükleri, caydırıcılık sağlamayı hedeflemektedir.