Dava açıldıktan sonra yürürlüğe giren bir kanun değişikliği nedeniyle davanın konusuz kalması durumunda yargılama giderleri ve vekalet ücreti kime yükletilmelidir? Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 2018/3716 E. sayılı kararındaki 'kayıp-kaçak' bedeli örneği üzerinden bu durumu analiz ediniz.

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 2018/3716 E. sayılı kararında, davacı, o tarihteki mevzuata ve Yargıtay içtihatlarına göre hukuka aykırı olan 'kayıp-kaçak' bedelinin iadesi için dava açmıştır. Dava devam ederken, 6719 sayılı Kanun ile bu bedellerin tahsili yasal hale getirilmiş ve dava konusuz kalmıştır. Yargıtay, bu durumda HMK 331/1'e göre davanın açıldığı tarihteki haklılık durumunun incelenmesi gerektiğini belirtmiştir. Dava açıldığı tarihte, mevcut hukuk düzenine göre davacı talebinde haklıdır. Davalı ise haksız bir tahsilat yapmaktadır. Davacının sonradan çıkan bir kanunla haksız duruma düşmesi, dava açmakla ortaya çıkan yargılama giderlerinden sorumlu tutulmasını gerektirmez. Zira giderlerin yükletilmesinin temel nedeni, bir tarafın diğerini haksız yere dava açmaya zorlamasıdır. Bu olayda davalı, haksız tahsilatıyla davaya sebebiyet vermiştir. Bu nedenle Yargıtay, davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına, ancak dava açıldığı anda davacı haklı olduğundan, yargılama giderleri ve davacı lehine maktu vekalet ücretinin davaya sebebiyet veren davalıdan tahsiline karar verilmesi gerektiği sonucuna varmıştır.