Davanın konusuz kalması nedeniyle 'karar verilmesine yer olmadığına' karar verilen bir istihkak davasında (İİK m. 96), yargılama giderleri ve vekalet ücreti hakkında karar verilebilmesi için mahkemenin ne yapması gerekir?

Mahkemenin, HMK m. 331/1 uyarınca 'davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumunu' tespit etmesi gerekir. Yargıtay 8. Hukuk Dairesi'nin 2015/13781 E., 2017/17624 K. sayılı kararında açıklandığı gibi, davanın konusuz kalması, mahkemenin bu tespiti yapma yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. Mahkeme, davanın konusuz kaldığını tespit ettikten sonra, yargılamaya devam ederek tarafların delillerini toplamalı (örneğin haczedilen malların mülkiyetine ilişkin belgeleri incelemeli, tanıkları dinlemeli) ve dava açıldığı anda hangi tarafın (davacı üçüncü kişi mi, davalı alacaklı mı) haksız olduğunu belirlemelidir. Bu tespiti yaptıktan sonra, davanın açılmasına sebebiyet veren ve haksız olan tarafı yargılama giderleri ve karşı taraf lehine vekalet ücreti ödemeye mahkum etmelidir. Mahkemenin, 'deliller toplanmadığı için haklılık durumu belirlenemediği' gerekçesiyle yargılama giderleri hakkında karar vermemesi usul ve yasaya aykırıdır ve bozma nedenidir.