TCK m. 299'da, suçun mağduru olan Cumhurbaşkanının 'kusur yeteneği' veya 'hukuka uygunluk nedenleri' (meşru savunma gibi) açısından bir özelliği var mıdır? Örneğin, Cumhurbaşkanının bir kişiye yönelik haksız bir fiili üzerine söylenen sözler, TCK m. 129'daki haksız fiile tepki indirimi kapsamında değerlendirilebilir mi?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #289409

TCK m. 299, bu konularda özel bir düzenleme getirmemiştir. Bu nedenle, ceza hukukunun genel ilkeleri ve genel hakaret suçuna ilişkin düzenlemeler kıyasen uygulanmalıdır. **Kusur Yeteneği:** Cumhurbaşkanının da her birey gibi, bir suçun mağduru olabilmesi için kusur yeteneğine (fiili anlama ve irade etme yeteneğine) sahip olması gerekir. Bu konuda bir özellik yoktur. **Hukuka Uygunluk Nedenleri ve Haksız Fiile Tepki:** TCK m. 129, hakaret suçunun bir haksız fiile tepki olarak veya karşılıklı hakaret şeklinde işlenmesi halinde cezada indirim yapılmasını veya ceza verilmemesini öngörür. Bu hükmün TCK m. 299 için uygulanıp uygulanamayacağı tartışmalıdır. Bir görüşe göre, TCK 299 özel bir hüküm olduğu ve m. 129'a atıf yapmadığı için bu indirimler uygulanamaz. Diğer ve daha isabetli olan görüşe göre ise, TCK m. 129'daki düzenlemeler, hakaret suçunun haksızlık içeriğini azaltan genel nitelikteki kurumlar olduğu için, özel bir engelleyici hüküm olmadıkça TCK m. 299'da da uygulanmalıdır. Örneğin, Cumhurbaşkanının bir vatandaşa yönelik olarak açıkça haksız bir fiilde bulunması (sövmesi, itmesi vb.) üzerine, o vatandaşın da anlık bir tepkiyle hakaret etmesi durumunda, mahkemenin TCK m. 129'u uygulayarak cezada indirim yapması veya ceza vermekten vazgeçmesi, adalet ve hakkaniyet ilkelerine daha uygun olacaktır. Ancak bu, son derece istisnai bir durum olup, uygulamada sıkça karşılaşılan politik eleştirileri kapsamaz.