İYUK m. 20'de düzenlenen re'sen araştırma ilkesi, davacının ispat yükünü tamamen ortadan kaldırır mı? Davacı, hiçbir delil sunmadan sadece iddiada bulunarak davanın mahkeme tarafından araştırılmasını bekleyebilir mi?

Hayır, re'sen araştırma ilkesi davacının ispat yükünü tamamen ortadan kaldırmaz. Bu ilke, idari yargıda ispat kurallarını yumuşatır ve hakime aktif bir rol verir, ancak davacıyı iddialarını destekleyecek asgari kanıtları sunma külfetinden kurtarmaz. Davacı, İYUK m. 3 uyarınca dava dilekçesinde iddialarının dayanağı olan delilleri göstermek ve elindeki belgeleri dilekçesine eklemekle yükümlüdür. Davacı, soyut ve dayanaksız bir iddiada bulunup, 'mahkeme araştırsın bulsun' gibi bir yaklaşımla hareket edemez. Davacının, iddiasını ciddiye alınabilir kılan en azından başlangıç düzeyinde bir delil veya emare sunması beklenir. Mahkemenin re'sen araştırma yetkisi, davacının bu başlangıç kanıtları üzerine, uyuşmazlığın tam olarak aydınlatılması için devreye girer. Örneğin, davacı bir belgenin varlığını iddia ediyorsa ama bu belge idarenin elindeyse, mahkeme bu belgeyi re'sen idareden ister. Ancak davacı, hiçbir somut dayanak olmadan bir iddiada bulunursa, mahkemenin olmayan bir delili 'yoktan var etme' veya sonsuz bir araştırma yapma yükümlülüğü yoktur.