İYUK m. 20'ye göre mahkemelerin 'lüzum gördükleri evrakın gönderilmesini ve her türlü bilgilerin verilmesini' isteme yetkisi, idarenin 'bağlı yetki' içinde olduğu konularda da geçerli midir? Mahkeme, idarenin takdir yetkisi olmayan bir alanda, idareye belirli bir yönde işlem yapmasını emredebilir mi?

İYUK m. 20'deki bu yetki, mahkemenin 're'sen araştırma' ilkesi kapsamında, uyuşmazlığı aydınlatmak için gerekli olan delilleri toplama yetkisidir. Bu yetki, idarenin bağlı yetki içinde olduğu konularda da geçerlidir. Mahkeme, idareden, kararını dayandırdığı tüm bilgi ve belgeleri isteyebilir. Ancak bu yetki, mahkemeye, idarenin yerine geçerek ona belirli bir yönde işlem yapmasını emretme hakkı vermez. Bu, İYUK m. 2/2'deki 'idari eylem ve işlem niteliğinde veya idarenin takdir yetkisini kaldıracak biçimde yargı kararı veremezler' yasağına aykırı olur. Örneğin, bir memurun atama şartlarını taşıdığı ve idarenin bu konuda takdir yetkisi olmadığı (bağlı yetki) bir durumda, mahkeme atama talebinin reddi işlemini iptal edebilir. Bu iptal kararı, idareye 'bu kişiyi ata' şeklinde bir emir niteliği taşımaz, ancak İYUK m. 28 uyarınca idareyi, yargı kararının gereklerine göre yeniden işlem yapma (yani atama işlemini tesis etme) yükümlülüğü altına sokar. Mahkeme, doğrudan 'şunu yap' diye emredemez, ama hukuka aykırı işlemi iptal ederek idareyi hukuka uygun davranmaya zorlar.