İYUK m. 20/A'daki ivedi yargılama usulünde, Danıştay'ın temyiz incelemesi üzerine 'gerekli inceleme ve tahkikatı kendisi yaparak esas hakkında yeniden karar verme' yetkisi, genel temyiz incelemesinden ne gibi farklılıklar içerir ve bu yetkinin amacı nedir?

Genel temyiz incelemesinde Danıştay, kural olarak ilk derece mahkemesinin kararını hukuki yönden denetler ve kararı onar veya bozar. Bozma durumunda dosya, yeniden karar verilmek üzere ilk derece mahkemesine geri gönderilir. İYUK m. 20/A(i) bendinde düzenlenen ivedi yargılama usulündeki bu yetki ise, Danıştay'a istisnai olarak bir 'ilk derece mahkemesi gibi' hareket etme imkanı tanır. Bu yetkinin temel amacı, yargılamayı azami ölçüde hızlandırmaktır. Danıştay, eğer ilk derece mahkemesi kararını hatalı bulur ve maddi vakıalar hakkında edinilen bilgiyi yeterli görmezse, dosyayı geri göndermek yerine, eksik olan incelemeyi (örneğin ek delil toplama, yeniden bilirkişi raporu alma vb.) bizzat kendisi yapar ve davanın esası hakkında nihai kararı verir. Bu, dosyanın mahkemeler arasında gidip gelmesini önleyerek, ihale veya acele kamulaştırma gibi ivedi nitelikteki uyuşmazlıkların aylar, hatta yıllar sürmesinin önüne geçer. Bu yetki, ivedi yargılama usulünün ruhuna uygun olarak, süratli ve kesin bir çözüm sağlama hedefine hizmet eder.