Göçmen kaçakçılığı (TCK 79) suçunda 'doğrudan doğruya veya dolaylı olarak maddi menfaat elde etmek maksadı' unsurunun hukuki niteliği nedir? Bu maksadın ispatı ve suçun oluşumu açısından menfaatin fiilen elde edilmiş olmasının gerekip gerekmediğini Yargıtay CGK 2016/1174 E. sayılı kararı ışığında açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #289272

TCK 79'daki 'maddi menfaat elde etmek maksadı' unsuru, suçun manevi unsurunu oluşturan özel bir kasttır (amaç/saik). Bu unsur, göçmen kaçakçılığı suçunu, insani mülahazalarla veya terör gibi başka amaçlarla kişileri ülkeye sokma eylemlerinden ayırır. Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 2016/1174 E. sayılı kararında da belirtildiği gibi, suçun oluşması için bu maksadın varlığı gerekli ve yeterlidir; ancak menfaatin fiilen elde edilmiş olması şart değildir. Failin maddi bir menfaat beklentisiyle hareket etmesi suçun oluşumu için yeterlidir. Örneğin, göçmenleri taşımak üzere para karşılığı anlaşılması, para henüz alınmamış olsa bile suçu oluşturur. Ayrıca, menfaatin doğrudan faile sağlanması da zorunlu değildir; bir başkasına menfaat temin edilmesi amacıyla hareket edilmesi de bu unsuru karşılar. Bu nedenle, bu unsurun varlığı, failin eylemi gerçekleştirirkenki amacının ve niyetinin ne olduğuna bakılarak tespit edilir.