Yargıtay 16. Ceza Dairesi'nin 2016/1480 E. sayılı kararında, mahkumiyet hükmünde 'teşdidin derecesinde yanılgıya düşülmek suretiyle fazla ceza tayini' bir bozma nedeni olarak sayılmıştır. 'Teşdit' ne demektir ve hakimin bu konudaki takdir yetkisinin sınırı nedir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #289211

'Teşdit', Arapça kökenli bir kelime olup 'şiddetlendirme, ağırlaştırma' anlamına gelir. Ceza hukukunda ise, hakimin, kanunda öngörülen cezanın alt ve üst sınırları arasında temel cezayı belirlerken, alt sınırdan uzaklaşarak daha ağır bir cezaya hükmetmesini ifade eder. TCK m. 61, hakime bu konuda bir takdir yetkisi tanımıştır. Ancak bu yetki sınırsız değildir. Hakimin temel cezayı alt sınırdan uzaklaşarak belirlemesi, yani teşdit uygulaması için, kararda somut ve makul gerekçeler göstermesi gerekir. Bu gerekçeler, TCK m. 61'de sayılan kriterlere (suçun işleniş biçimi, failin kastının yoğunluğu vb.) dayanmalıdır. Yargıtay kararında 'teşdidin derecesinde yanılgıya düşülmesi', hakimin, fiilin ağırlığıyla orantılı olmayan, somut gerekçelere dayanmayan veya keyfi bir şekilde alt sınırdan çok fazla uzaklaşarak fazla ceza tayin ettiğini ifade eder. Bu durum, TCK m. 3'teki orantılılık ilkesinin ve TCK m. 61'deki cezanın bireyselleştirilmesi kurallarının ihlalidir ve bir bozma nedenidir.