HMK m. 331/1'de belirtilen 'davanın konusuz kalması' ile HMK m. 307'de belirtilen 'davadan feragat' arasındaki en temel fark, davanın sonucu ve tekrar açılabilmesi açısından nedir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #289208

En temel fark, kararın niteliği ve kesin hüküm etkisidir. 1) Davanın Konusuz Kalması: Bu durumda mahkeme, davanın esası hakkında bir karar vermez; sadece uyuşmazlık konusunun ortadan kalktığını tespit ederek 'karar verilmesine yer olmadığına' karar verir. Bu karar, davanın esasını çözmediği için maddi anlamda kesin hüküm (HMK m. 303) teşkil etmez. Eğer gelecekte aynı konuda yeniden bir uyuşmazlık doğarsa (örneğin, borcunu ödeyen davalının bu ödemenin geri verilmesini istemesi gibi), taraflar yeni bir dava açabilirler. 2) Davadan Feragat: Feragat, davacının talep sonucundan vazgeçmesidir ve davayı esastan sona erdirir. Mahkeme, 'feragat nedeniyle davanın reddine' karar verir. Bu karar, tıpkı davanın esastan reddedilmesi gibi, maddi anlamda kesin hüküm teşkil eder. Davacı, feragat ettiği aynı dava konusunu, aynı taraflar arasında ve aynı sebeplere dayanarak bir daha dava edemez. Bu durum, derdestlik ve kesin hüküm itirazlarıyla karşılaşır. Kısacası, konusuz kalma uyuşmazlığı askıda bırakırken, feragat uyuşmazlığı kesin olarak sona erdirir.