Bir istihkak davası (İİK m. 96) devam ederken, alacaklı tarafından takibe konu borcun haricen tahsil edilmesi üzerine haczin kalkmasıyla dava konusuz kalmıştır. Mahkeme, 'bütün deliller toplanmadığı ve bilirkişi incelemesi yapılmadığı için hangi tarafın haklı olduğunun belirlenemediği' gerekçesiyle yargılama giderleri hakkında karar vermekten kaçınabilir mi?

Hayır, kaçınamaz. Yargıtay 8. Hukuk Dairesi'nin 2015/13781 E., 2017/17624 K. sayılı kararında bu durum ele alınmıştır. HMK m. 331/1, davanın konusuz kalması halinde mahkemeye, davanın açıldığı andaki haklılık durumuna göre yargılama giderlerine hükmetme görevi yükler. Bu bir takdir yetkisi değil, bir yükümlülüktür. Mahkeme, 'deliller toplanmadığı' gerekçesine sığınamaz; tam tersine, haklılık durumunu tespit etmek için yargılamaya devam ederek gerekli delilleri toplamalı ve değerlendirmelidir. Davanın konusuz kalması, sadece davanın esası hakkında (haczin kaldırılıp kaldırılmayacağı) bir karar verilmesine engel olur, ancak yargılama giderlerinin akıbetini belirlemek için gereken incelemeyi yapma görevini ortadan kaldırmaz. Bu inceleme yapılmadan yargılama giderleri hakkında karar verilmemesi, HMK m. 331/1'e aykırılık teşkil eder ve bozma nedenidir.