6706 sayılı Kanun m. 11/1-a ve Anayasa m. 38 uyarınca Türk vatandaşının yabancı bir devlete iade edilememesi kuralının tek istisnası nedir? İadesi talep edilen kişinin Türk vatandaşı olup olmadığına ilişkin bir uyuşmazlık varsa, iade yargılamasını yapan ağır ceza mahkemesi nasıl bir yol izlemelidir?

Türk vatandaşının iade edilememesi kuralının tek istisnası, 'Uluslararası Ceza Divanına (UCD) taraf olmanın gerektirdiği yükümlülüklerdir' (6706 sayılı Kanun m. 11/1-a). Türkiye, UCD'nin kurucu Roma Statüsü'ne taraf olmadığından bu istisna şu an için fiilen uygulanamamaktadır. İade yargılaması sırasında, iadesi talep edilen kişinin Türk vatandaşı olup olmadığı konusunda bir uyuşmazlık ortaya çıkarsa, bu husus bir 'önsorun' teşkil eder. Ağır ceza mahkemesi, iade yargılamasına devam etmeden önce bu sorunu çözmelidir. Makalede belirtildiği üzere, mahkeme bu konuyu CMK m. 218/1 uyarınca kendisi karara bağlayabilir veya vatandaşlık tespiti için idari yargıda açılmış veya açılacak bir davanın sonucunu 'bekletici mesele' yapabilir. Vatandaşlık durumu netleşmeden iade kararı verilmesi, Anayasa ile güvence altına alınmış 'vatandaşın iade edilemezliği' ilkesinin ihlali anlamına geleceğinden, bu hususun öncelikle ve kesin olarak çözümlenmesi zorunludur.